Կանայք և պատերազմը.ինչպես է  զինված հակամարտությունն ազդում կանանց վրա

Կանայք և պատերազմը.ինչպես է զինված հակամարտությունն ազդում կանանց վրա

Տղամարդիկ պատերազմում են, կանայք՝ ապրում հետևանքների հետ:

Կանայք ապրում և արձագանքում են պատերազմի թողած հետևանքներին, սակայն դա չի նշանակում, թե նրանք պասիվ զոհեր են: Նրանք ողբում են հարազատների կորուստը, պայքարում ցավի դեմ, շատերը ստիպված են լինում նոր ինքնություն կառուցել իրենց համար: Պատերազմի ժամանակ կանայք հաճախ մոռացվում են: Պատմականորեն նրանց վերագրվում է կողմնակի աջակցությունը, սակայն կանայք շատ ավելի մեծ ասելիք ունեն: Նրանք մարտիկներ են, զոհեր ու հաց վաստակողներ:

Կասկած չկա, որ պատերազմը տարբեր ազդեցություն ունի կանանց ու տղամարդկանց վրա: Հակամարտությունների դեպքում՝ և՛ դրանց ընթացքում, և՛ դրանցից հետո, կանայք ու երեխաները անհամաչափորեն են տառապում: Նրանք սովորաբար ամենախոցելի խումբն են ու հակված են ծանրագույն հարվածներ կրելու:

Syria: A Conflict Explored at IWM North - About Manchester

Պատմության ողջ ընթացքում մենք տեսել են կանանց ու երեխաների հանդեպ բռնության սարսափելի օրինակներ՝ սկսած Հոլոքոստի ժամանակ սպանված 1.1մլն երեխաներից մինչև Ռուանդայի ցեղասպանության ժամանակ սպանված ու բռնաբարված բազմաթիվ կանայք ու երեխաներ:

Այդ վայրագությունները վերապրած կանայք հաճախ ստիպված են լինում իրենց կյանքի մնացած մասն ապրել բռնաբարության, պատերազմի ու մահվան սարսափեցնող ու կենդանի պատկերներով: Նրանց է բաժին ընկնում տեղահանության ժամանակ ընտանիքը միասնական պահելու, սնունդով, հագուստով ու տանիքով ապահովելու ծանր առաջադրանքը:

Հակամարտությունը սրում է գոյություն ունեցող անհավասարությունները: Ի՞նչ է տեղի ունենում, երբ ընտանիքի հաց վաստակողը պատերազմ է գնում և սպանվում: Փոխվում են սոցիալական դերերը: Սովորաբար տղամարդիկ են տիրապետում ռեսուրսների ու իշխանության, որոնք էլ զինված հակամարտությունների հիմնական աղբյուրն են: Երբ տղամարդիկ լքում են իրենց տները ՝ մարտի դաշտ մեկնելու, կանայք հաճախ դառնում են ընտանիքի հիմնական հաց վաստակողը, ստանձնում են լրացուցիչ դեր և պարտականություններ: Սա կնոջը բերում է բոլորովին նոր սոցիալական դիրքի, որը կարող է ձեռնտու թվալ, բայց ավելի հաճախ այն իր հետ բերում է անասելի դժվարություններ: Ընտանիքի հոգսը հոգալու գործում միայնակ մնալով՝ կանայք հեշտությամբ կարող են շահագործման ենթարկվել:

TransConflict » Conflict and women – ten facts about ...

Պատերազմի ազդեցությունը կանանց վրա մեծապես կախված է նրանց գենդերային դերից, որը սահմանում է հասարակության մեջ նրանց տրվող հնարավորությունները: Կանայք դառնում են ավելի խոցելի պատերազմական վայրագությունների հանդեպ, երբ ընկալվում են որպես համայնքի հպարտության և պատվի խորհրդանշական կրողներ: Այն շրջաններում, որտեղ կանայք համարվում են համայնքների մշակութային և էթնիկ ինքնության կրողներ, ապագա սերունդներ տվողներ, նրանց պատվի վրա կատարված ցանկացած հարձակում դառնում է հարձակում ողջ համայնքի բարքերի և պատվի վրա: Նման պայմաններում կանանց բռնաբարությունները և խոշտանգումները համարվում են լուրջ բարոյական ազդեցություն թշնամական համայնքի վրա: Հաղթողները կամ օկուպացիոն ուժերը դիմում են կանանց սեռական շահագործման `պատերազմական ռազմավարության հիմքում ընկած նման պատկերացումների պատճառով:

Այնուամենայնիվ, կանանց նույն խորհրդանշական դերը կարող է լինել սպառնալիք կամ հարձակման առիթ նույնիսկ իրենց սեփական համայնքի կողմից՝ իրենց դերին չհամապատասխանելու կամ այլ պատճառով, օրինակ, գլխաշոր չկիրառելը կամ արգելված տարածքներում հայտնվելը իսլամական աշխարհի դեպքում: Ուստի զինված հակամարտությունը կանանց համար երկեզր սուր է: Հասարակական նորմերը նույնպես ստիպում են կանանց վայրագությունների ենթարկվել:

Զինված հակամարտությունները սովորաբար տարբեր փուլեր են ունենում, օրինակ ՝ նախապատերազմական փուլ, բուն հակամարտություն, կոնֆլիկտի լուծման փուլ կամ խաղաղ գործընթաց և վերակառուցման ու վերաինտեգրման հետպատերազմական փուլ: Այս փուլերից յուրաքանչյուրը կանանց համար տարբեր սարսափներ է պարունակում ՝ կախված այն տարբեր դերերից, որ կանայք զբաղեցնում են նման հակամարտություններում: Կանայք հանդես են գալիս որպես փոփոխության գործակալներ, երբ մասնակցում են զինված հակամարտությունների կանխարգելմանը, լուծմանը կամ կառավարմանը: Նրանց մասնակցությունը շատ կարևոր է, քանի որ առանց նրանց բնակչության կեսի տեսակետը, կարիքներն ու հետաքրքրությունները ներկայացված չեն լինի:

impact of the war on women in britain 1914-1919 - Home

Շատ կարևոր է նաև հետպատերազմական փուլը, որի ժամանակ մի շարք գործոններ նպաստում են ընտանեկան բռնության աճին. զենքի առկայություն, բռնության ենթարկված ու ականատեսած տղամարդիկ, աշխատատեղերի, ապաստարանների և հիմնական ծառայությունների բացակայություն: Զինված հակամարտության իրավիճակում տղամարդիկ ընտելանում են բռնությանը ՝ բռնության ենթարկվելով կամ ուրիշների նկատմամբ բռնություն գործադրելով: Դրանով նրանք ավելի են հակվում դեպի բռնության գործադրում: Պատերազմի փորձը մարդու փոխում է ներսից, և նա չի վարանում բռնություն գործադրել իր համայնքում և ընտանիքում:

Դարեր շարունակ կանայք ուշագրավ կերպով դիմակայել են զինված հակամարտության բերած փոփոխություններին: Դա այն պատերազմն է, որը նրանք պետք է հաղթեն ամեն գնով:

Նյութի աղբյուրը՝ https://www.icrc.org/

Leave a Reply